Search

  วัสดุอุปกรณ์การแกะสลัก
งานศิลปะดั้งเดิมของไทยนั้นมีอยู่มากมายหลายอย่างหลายแขนง มีดแกะสลักมีมากมายหลายรูปแบบ ขึ้นอยู่กับความถนัดของผู้แกะสลักเอง มีดแกะสลักถือเป็นสิ่งที่สำคัญมากของงานแกะสลัก อาจจะกล่าวได้ว่ามีมีดเพียงเล่มเดียวก็สามารถแกะสลักได้ทุกแบบ ทุกลวดลาย
การเลือกมีดแกะสลัก
1. มีดจะต้องมีความคม ใบมีดที่บางจะสามารถแกะสลักลวดลายได้ละเอียดและไม่มีรอยช้ำที่เกิดจากรอยมีด
2. น้ำหนักของด้ามมีดจะต้องมีความเบา เพื่อไม่ให้เกิดการอ่อนล้า
3. ปลายมีดจะต้องมีความเหยียดตรงไม่มีรอยบิ่น และควรมีปลอก หรือซองสำหรับเก็บมีกเพื่อป้องกันปลายมีด
4. ใบมีดควรเลือกที่ไม่เป็นสนิมง่ายเพราะจะดูแลรักษายาก และไม่ปลอดภัยต่อการบริโภค
การปอก คว้านและการแกะสลักผลไม้ นั้นนอกจากจะต้องทราบกระบวนการต่างๆ ในการแกะสลักแล้ว หัวใจที่มีความสำคัญต่อการแกะสลัก นั้นก็คือมีดแกะสลักที่มีเพียงเล่มเดียวสามารถแกะสลักลวดลายได้ทุกลวดลาย มีดแกะสลักในปัจจุบันมี 2 ลักษณะ ดังนี้

1. มีดแกะสลักที่มีด้ามแบน
- มีลักษณะใบมีดเรียวแหลมยาวประมาณ 1-2 นิ้ว ใบมีดมักจะเป็นเนื้อสแตนเลสอย่างดีเพื่อมิให้เกิดปฏิกิริยากับผักและผลไม้ มีดด้ามแบนเหมาะสำหรับผู้ที่เริ่มฝึกฝนการแกะสลัก เพราะสามารถควบคุมมีดได้ง่าย

2. มีดแกะสลักที่มีด้ามกลม
- มีลักษณะใบมีดเรียวแหลมยาวประมาณ 1.5 – 2.5 นิ้ว ใบมีดมีทั้งเนื้อสแตนเลส และเนื้อเหล็ก จึงควรเลือกให้เหมาะสมกับการใช้งาน มีดด้ามกลมเหมาะสำหรับผู้ที่แกะสลักได้แล้ว เพราะสามารถควบคุมมีดให้ไปตามทิศทางต่างๆ
วิธีการจับมีดแกะสลัก
วิธีการจับมีดแกะสลัก ที่ถูกต้องจะทำให้นำไปไปปฏิบัติได้อย่างเหมาะสมและการความรวดเร็วในการทำงาน รวมทั้งผลงานที่จะมีความสวยงาม ปลอดภัยจากอุบัติเหตุได้อีกด้วย การจับมีดแกะสลักมีวิธีการจับอยู่ 3 แบบ คือ

1. การจับมีดแกะสลักแบบหั่นผัก เหมาะสำหรับการแกะสลักวัสดุที่มีขนาดใหญ่ เช่นแตงโม ลักษณะลวดลายการแกะสลักจะเป็นลวดลายที่มีขนาดใหญ่ วิธีการจับมีดแบบหั่นผัก ลักษณะด้ามมีดจะอยู่ใต้อุ้งมือ มีวิธีการจับดังนี้
- นิ้วหัวแม่มือจะอยู่ด้านข้างมีด ตรงระหว่างด้ามมีดและใบมีด
- นิ้วชี้จับตรงสันมีด ตรงกึ่งกลางของใบมีด
- นิ้วกลาง นิ้วนาง นิ้วก้อยกำด้ามมีด
วิธีการแกะสลักโดยการจับมีดแบบหั่นผัก - มือซ้ายจับวัสดุที่จะแกะสลัก
- มือขวาจับมีดแบบหั่นผัก และต้องให้นิ้วนางสัมผัสวัสดุที่แกะสลักเพื่อช่วยควบคุมน้ำหนักมือและจะทำ ให้ช่วยลดอุบัติเหตุที่เกดขึ้น

2. การจับมีดแกะสลักแบบจับปากกา
เหมาะสำหรับการแกะสลักลวดลายได้อย่างอิสระ นิยมใช้แกะสลักโดยทั่วไป วิธีการจับมีดแบบจับปากกา ลักษณะด้ามมีดจะอยู่เหนือฝ่ามือมีอิสระในการแกะสลักลวดลาย มีวิธีการจับดังนี้
- นิ้วหัวแม่มือจะอยู่ด้านข้างมีด ตรงระหว่างด้ามมีดและใบมีด
- นิ้วชี้จับตรงสันมีด ตรงกึ่งกลางของใบมีด
- นิ้วกลางจะอยู่ด้านข้างมีด ตรงระหว่างด้ามมีดและใบมีด และตรงข้ามกับนิ้วหัวแม่มือ
- นิ้วนาง นิ้วก้อยไม่สัมผัสมีด วิธีการแกะสลักโดยการจับมีดแบบหั่นผัก
- มือซ้ายจับวัสดุที่จะแกะสลัก
- มือขวาจับมีดแบบหั่นผัก และต้องให้นิ้วนางสัมผัสวัสดุที่แกะสลักเพื่อช่วยควบคุมน้ำหนักมือและจะทำ ให้ช่วยลดอุบัติเหตุที่เกดขึ้น

3. การจับมีดแกะสลักแบบปอกผลไม้
เหมาะสำหรับการปอก การเกลารูปร่าง รูปทรงต่างๆ วิธีการจับมีดแบบปอกผลไม้ ลักษณะด้ามมีดจะอยู่ใต้อุ้งมือ นิ้วชี้จะเป็นตัวกำหนดทิศ ทางของการเคลื่อนมีด มีวิธีการจับดังนี้
- นิ้วหัวแม่มือจะอยู่ด้านข้างมีด ตรงระหว่างด้ามมีด ใบมีดและสันมีด
- นิ้วชี้จับด้านข้างมีด ตรงระหว่างใบมีดและด้ามมีด
- นิ้วกลาง นิ้วนาง นิ้วก้อยกำด้ามมีด วิธีการแกะสลักโดยการจับมีดแบบปอกผลไม้
- มือซ้ายจับวัสดุที่จะแกะสลัก
- มือขวาจับมีดแบบปอกผลไม้ และให้นิ้วชี้ช่วยควบคุมการเคลื่อนของมีดและช่วยควบคุมน้ำหนักมือ จะทำให้ช่วยลดอุบัติเหตุที่เกิดขึ้น

การแกะสลักลวดลายต่างๆ โดยทั่วไปมักจะจับมีดแบบการจับดินสอ หรือปากกา อาจจะกล่าวได้ว่า การแกะสลักนั้นเหมือนกับการเขียนหนังสือ ที่สามารถลากดินสอ หรือปากกาไปในทิศทางต่างๆได้ตามที่ต้องการ

อุปกรณ์ที่ใช้สำหรับการแกะสลัก ผักผลไม้
การปอก คว้านและการแกะสลักผักและผลไม้ มีอุปกรณ์ที่ใช้ในแกะสลักสามารถหาได้ไม่ยุ่งยากนัก มีคุณสมบัติ หน้าที่และลักษณะที่เหมาะสมดังนี้

1. มีดตัดและหั่น ใช้สำหรับ ตัด หั่นและเกลาผักและผลไม้
- ควรมีความคม และมีดหั่นควรมีความยาวของใบมีด 5-7 นิ้ว

2. มีดคว้าน ใช้คว้านเมล็ดผลไม้ออก
- ควรมีความคม ควรเลือกที่ทำจากสแตนเลส
3. มีดปอก ใช้สำหรับปอกเปลือกผักและผลไม้
- ควรเลือกขนาดให้เหมาะสมกับผักและผลไม้ที่จะใช้
4. ที่ตักผลไม้ทรงกลม ใช้สำหรับตักผักหรือผลไม้ให้เป็นทรงกลม
- ช้อนกลมใช้สำหรับควักไส้ผักและผลไม้ ควรเลือกที่ทำจากสแตนเลส
5. ที่ตัดแบบหยัก ใช้ตักและหั่นผัก ผลไม้ให้เป็นลวดลายสวยงาม
- ควรเลือกให้เหมาะกับผักและผลไม้ มีความคมและควรเลือกที่ทำจากสแตนเลส
6. พิมพ์กดรูปต่างๆ ใช้กดผัก ผลไม้ให้มีรูปแบบตามต้องการ
- ควรเลือกให้มีความคมและควรเลือกที่ทำจากสแตนเลส
7. กรรไกร ใช้ตัดและตกแต่งผักผลไม้ที่สลัก
- ควรเลือกให้เหมาะกับผักและผลไม้ มีความคมและควรเลือกที่ทำจากสแตนเลส
8. หินลับมีดหรือกระดาษทราย ใช้สำหรับลับมีดให้มีความคม
- ควรเลือกเนื้อละเอียดๆ เพื่อจะได้ไม่ทำให้มีดสึกกร่อนเร็ว
9. เขียง ใช้สำหรับรอง เวลาหั่น ตัดผักและผลไม้
- ควรเลือกเขียงไม้หรือเขียงพลาสติก ที่มีขนาดเหมาะสมในการใช้งานและมีน้ำหนักเบา
10. อ่างน้ำ ใช้สำหรับใส่น้ำเพื่อแช่ผักและผลไม้ที่แกะสลักแล้ว ให้สดขึ้น
- ควรเลือกให้เหมาะกับปริมาณผักและผลไม้ที่จะแช่
11. ถาด ใช้สำหรับรองเศษผักและผลไม้เวลาแกะสลัก
- ควรเลือกให้เหมาะกับขนาดของผักหรือผลไม้ที่แกะสลัก
12. ผ้าเช็ดมือ ใช้สำหรับเช็ดมือและอุปกรณ์ต่างๆในการแกะสลัก
- ควรเลือกที่ซับน้ำได้ดี อาจเป็นผ้าขาวบางหรือผ้าขนหนูผืนเล็ก

13. พลาสติกห่ออาหาร ใช้สำหรับห่อผักและผลไม้ เพื่อไม่ให้ผักและผลไม้เหี่ยวเฉาเมื่อแกะสลักเสร็จ
- ควรเลือกขนาดให้เหมาะสมกับผักและผลไม้ที่แกะสลัก

14. ถุงมือยาง ใช้สำหรับสวมมือเพื่อเพิ่มความสะอาดเวลาหยิบจับผักและผลไม้ในการแกะสลัก
- ควรเลือกแบบที่กระชับ แนบเนื้อ

แกะสลัก
ใบเฟิร์น
แกะสลัก
ผอบจากฝรั่ง
แกะสลัก
รักเร่
แกะสลัก
รักเร่จากแตงโม
แกะสลัก
ดอกกุหลาบจากฝรั่ง
แกะสลัก
ดอกกุหลาบมอญ
แกะสลัก
ดอกกุหลาบจากมะเขือเทศ
แกะสลัก
แตงกวาสไลด์
แกะสลัก
กระเช้าแตงกวา
แกะสลัก
ใบไม้แตงกวา 1
แกะสลัก
ใบไม้แตงกวา 2
แกะสลัก
ดอกไม้แตงกวา
แกะสลัก
บัวสายจากแตงร้าน2
แกะสลัก
ใบฉลุ
แกะสลัก
ดอกกระดุมทอง
แกะสลัก
ดอกบัวทอง
แกะสลัก
ทานตะวัน
แกะสลัก
ดอกรวงข้าว
แกะสลัก
ดอกข่า
แกะสลัก
ดอกกุหลาบฟักทอง
แกะสลัก
ดอกบานชื่น



 

แกะสลัก
โรงแรมแกรนด์ เมอร์เคียว ฟอร์จูน กรุงเทพมหานคร จัดงานประกวดแกะสลักผัก ผลไม้ ผสานงานใบตอง และดอกไม้สด ปี 2550
แกะสลัก
ศูนย์การค้าสยามพารากอน กรุงเทพมหานคร จัดงานประกวดแกะสลักผัก ผลไม้ ประจำปี 2552
แกะสลัก
โรงแรมแกรนด์ เมอร์เคียว ฟอร์จูน กรุงเทพมหานคร จัดงานประกวดแกะสลักผัก ผลไม้ ผสานงานใบตอง และดอกไม้สด ปี 2551
แกะสลัก
งานวิชาการประจำปีการศึกษา 2551 วิทยาลัยเทคโนโลยีสยามธุรกิจ ในพระอุปถัมภ์ฯ
แกะสลัก
งานวิชาการประจำปีการศึกษา 2552 วิทยาลัยเทคโนโลยีสยามธุรกิจ ในพระอุปถัมภ์ฯ
แกะสลัก
งานวิชาการประจำปีการศึกษา 2553 วิทยาลัยเทคโนโลยีสยามธุรกิจ ในพระอุปถัมภ์ฯ